Шеърҳо
Пурхонандатарин шоирони муосир
Пурхонандатарин шеърҳо
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд, Майли онро дар дилаш андохтанд. Пайи илм ҳамчу шамь бояд гудохт,
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ, Ҳар ҷо ки равӣ, азизу маҳрам бошӣ, Покиза шаву рост бизӣ, илм омӯз,
Биёед эй рафиқон дарс хонем
Биёед эй рафиқон дарс хонем, Ба бекорию нодони намонем. Ба олам ҳар касе бекор гардад,
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест, Қомати ту чашми ту абрӯйи ту дар ёд нест. Дар суроғат мезанам худро ба ҳар як кӯю дар,
Эй дӯст, биё, то ғами фардо нахӯрем
Эй дӯст, биё, то ғами фардо нахӯрем, В-ин якдама умрро ғанимат шумарем. Фардо, ки аз ин дайри куҳан даргузарем,
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо, Норасида бодаи дар ҷом мемондем мо. Зан агар моро намебахшид умри ҷовидон,
Ватан
Баҳор омад, зи умрам боз як соли дигар бигзашт, Тамоми зиндагӣ оҳиста аз пеши назар бигзашт. Ба мисли гӯшту нохун ҳамеша бо Ватан будам,
Аз худ биравед
Аз худ биравед, то ба олам бирасед, Аз худ гузаред, то ба одам бирасед. Ҳар хандаи баъди гиря кони садаф аст,
Ситораи ман
Шаб надидам туро, Ситораи ман. Шӯълавар дар ҳаво, Ситораи ман! Дар ҳисоби ситораҳои фазо
Ба номи Худованди ҷону хирад
Ба номи Худованди ҷону хирад, К-аз ин бартар андеша барнагзарад. Худованди ному Худованди ҷой,
Бишнав аз най
Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад, Аз ҷудоиҳо шикоят мекунад. К-аз найистон то маро бибридаанд,
Одамият
Тани одамӣ шариф аст ба ҷони одамият, На ҳамин либоси зебост нишони одамият! Агар одамӣ ба чашм асту даҳону гӯшу бинӣ,
Таджикистан — мой родной край
Таджикистан — мой родной край, Цветёшь ты, словно дивный рай. Живётся вольно, преград нет,
Ҷони ширин (қисми 1)
Ҷони ширин, ин қадар ҷангам макун, Ин қадар беҳуда дилтангам макун.
Дониш андар дил чароғи равшан аст
То ҷаҳон буд аз сари одам фароз, Кас набуд аз роҳи дониш бениёз. Мардумони бихрад андар ҳар замон,
Тавоно бувад ҳар кӣ доно бувад
Тавоно бувад ҳар кӣ доно бувад, Ба дониш дили пир барно бувад. Набошад касе бартар аз аҳли илм,
Гуфтор андар ситоиши хирад
Кунун, эй хирадманд, арҷи хирад Бад-ин ҷойгаҳ гуфтан андархурад, Хирад беҳтар аз ҳарчӣ Эзад-т дод,
Зиндагӣ охир сар ояд, бандагӣ даркор нест!
Зиндагӣ охир сар ояд, бандагӣ даркор нест! Бандагӣ гар шарт бошад, зиндагӣ даркор нест! Гар фишори душманон обат кунанд, мискин машав,
Тоҷикистон
Тоҷикистон, хонаи уммеди ман, Нури чашму рӯҳи ҷовидии ман. Дар ту ҳастӣ, дар ту ормон дорам,
Нонреза
Аз замин нонрезаҳоро чида мемолам ба чашм, Нони гарми меҳнатиро дида мемолам ба чашм. Чунки ман ҳам дар замони худ даравгар будаам,
Ин қофилаи умр аҷаб мегузарад
Ин қофилаи умр аҷаб мегузарад, Дарёб даме, ки бо тараб мегузарад. Соқӣ, ғами фардои қиёмат чӣ хӯрӣ?
Найнома
Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад, Аз ҷудойиҳо шикоят мекунад, К-аз найистон то маро бубридаанд,
Дидам ҷамоле, абрӯ ҳилоле
Дидам ҷамоле, абрӯ ҳилоле, Бар зери чашмаш бинҳода холе. Ақлам рабуд холи сиеҳаш,
Забони модарӣ
Ҳарчи ӯ аз моли дунё дошт, дод, Хиттаи Балху Бухоро дошт, дод, Суннати волою девон дошт, дод,
Тоҷикистон
Тоҷикистон, Тоҷикистон, Ҳар куҷое рафтам аз оғӯши ту, Доманамро ман такидам раҳ ба раҳ дар ҳар қадам,
Ҳамаи шеърҳо
Мураттабкунӣ: навтарин аввал
Ба резиш зери бори худ даровар соддалавҳонро
Ба резиш зери бори худ даровар соддалавҳонро, Бияфшон симу зар чандон, ки бардоранд домонро. Зи дастандози душман нест ғам хилватгузинонро,
Ба чашмам обу ранге нест хони подшоҳонро
Ба чашмам обу ранге нест хони подшоҳонро, Ки дорад косаи дарвеш неъматҳои алвонро. Нигоҳи тез мебинам ба сӯйи ӯ ғизолонро,
Гармрӯ монанди шамсам баски дар роҳи фано
Гармрӯ монанди шамсам баски дар роҳи фано, Дур набвад гар бисӯзад дар кафи дастам асо. Хонаи мо зери бори миннати наққош нест,
Бар замин пайваста мебинем зулфи ёрро
Бар замин пайваста мебинем зулфи ёрро, Кай равад аз сар ҳавои хок берун морро. То ту рафтӣ, рафт аз каф нақди айш, ай дилнавоз,
Гуфтугӯ якранг набвад ғофилу ҳушёрро
Гуфтугӯ якранг набвад ғофилу ҳушёрро, Дар нафас бошад тафовут хуфтаву бедорро, Бар тавозуъҳои душман такя кардан аблаҳист,
Тавонад сурате додан хаёлӣ он парирӯро
Тавонад сурате додан хаёлӣ он парирӯро, Мусаввир гар кунад аз боли анқо хомаи мӯро. Ҳазорон маънии борик бошад байти абрӯро,
Тиҳӣ кун, ай дил, аз парвардаи худ зуд паҳлуро
Тиҳӣ кун, ай дил, аз парвардаи худ зуд паҳлуро, Ки охир нофа то куштан бувад ҳамроҳ оҳуро. Нагардад шеъри ман машҳур, то ҷон дар танам бошад,
Маёр, ай бахт, баҳри ғарқи мо дар шӯр дарёро
Маёр, ай бахт, баҳри ғарқи мо дар шӯр дарёро, Пари моҳӣ магардон бодбони киштии моро. Либоси мо-сабуксорон тааллуқ барнаметобад,
Ҷунунӣ ку, ки аз қайди хирад берун кашам поро?!
Ҷунунӣ ку, ки аз қайди хирад берун кашам поро?! Кунам занҷири пойи хештан домони саҳроро. Ба базми майпарастон муҳтасиб хуш иззате дорад,
Шеъри дигаронро ҳама донанд ба хотир
Шеъри дигаронро ҳама донанд ба хотир, Шеъре, ки Ғанӣ гуфт, касе ёд надорад.
Эй Карбало, ба хоки ту ҷонҳо фидо шавад
Эй Карбало, ба хоки ту ҷонҳо фидо шавад, Аз хуни пок лола ба саҳро раво шавад. Он шоҳи ташнаком, ки дар мавҷи хуни худ
Дунё ба дили ман аз ту зиндон гардид
Дунё ба дили ман аз ту зиндон гардид, Бе рӯйи ту ҳар лаҳза шабистон гардид. Муҳташам агар ба ишқи ту менолад,
Аз доғи ту синаам чу гулзор шуд
Аз доғи ту синаам чу гулзор шуд, Аз ашки равон дида гуҳарбор шуд. Гуфтанд, ки сабр пеша кун дар ғамат,
Дил додам ба ишқат, ки маро ҷон бахшад
Дил додам ба ишқат, ки маро ҷон бахшад, Ин ҷони ҳазинро зи ғамат он бахшад. Гуфтам, ки зи васли ту шавад кор тамом,
Эй рӯи ту субҳи сафо, чашми ту шабнам
Эй рӯи ту субҳи сафо, чашми ту шабнам, Аз нури ту равшан шуда дилхонаи олам. Аз зулфи ту ҳар шаб ба сарам сояи ғам буд,
Сӯхтам аз доғи ту, эй моҳи дилоро, сӯхтам
Сӯхтам аз доғи ту, эй моҳи дилоро, сӯхтам, Чун шамъ дар базми ғамат то субҳи фардо сӯхтам. Гуфтӣ, ки сабр ор, ки айёми висол ояд,
Аз чашми ту фитна ба ҷаҳон бархостааст
Аз чашми ту фитна ба ҷаҳон бархостааст, В-аз зулфи ту шаб бар сари ман пархостааст. Гуфтӣ, ки диламро зи ту парво набувад ҳеч,
Дил бурдӣ аз ману ба ҷонам назар накардӣ
Дил бурдӣ аз ману ба ҷонам назар накардӣ, Сӯхтам аз фироқу бар хокам асар накардӣ. Гуфтӣ, ки меравам зи канори ту бе тааллуқ,
Эй сарви равон, қадди ту ороми ҷон аст
Эй сарви равон, қадди ту ороми ҷон аст, В-эй моҳи тамом, рӯйи ту шамъи ҷаҳон аст. Аз зулфи ту шаб тира шуду субҳ напурсид,
Чун шамъ зи сӯзи дил шабҳо ба сар овардам
Чун шамъ зи сӯзи дил шабҳо ба сар овардам, Аз ашки равон дар раҳат дарё ба бар овардам. Гуфтӣ, ки сабурӣ куну аз ишқ магӯ ҳаргиз,
Дил аз ғами ту хаста шуду чорае надид
Дил аз ғами ту хаста шуду чорае надид, Ҷуз ашки дида ҳеч касе ёрае надид. Ҳар шаб зи доғи ҳиҷр фиғон баркашам ба зор,
Боз ин чӣ шӯриш аст, ки дар халқӣ олам аст
Боз ин чӣ шӯриш аст, ки дар халқӣ олам аст? Боз ин чӣ навҳа ва чӣ азо ва чӣ мотам аст? Боз ин чӣ растахез аст, ки бе нафхи сӯри қиёмат аст?
Гарчи ба ҳиҷрон синаи ман пур алам омад
Гарчи ба ҳиҷрон синаи ман пур алам омад, Бе ёди ту ҳар лаҳза маро сад ситам омад. Гуфтам, ки зи ишқи ту наҷотам бувад охир,
Дил ба ғами ту додаму аз хеш раҳонидам
Дил ба ғами ту додаму аз хеш раҳонидам, Ҷонро ба ҳавои ту ба сад ранҷ ситонидам. Гуфтанд, ки аз ишқ гузар кун, ки хатар дорад,
З-он рух ба Зулайхо фурӯғи тарз гирифта
З-он рух ба Зулайхо фурӯғи тарз гирифта. Гар ҷилва кунад шамъ, зи рӯят шарар ояд, Гар моҳ барояд, зи ту андар назар ояд.