Шеърҳо
Пурхонандатарин шоирони муосир
Пурхонандатарин шеърҳо
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд, Майли онро дар дилаш андохтанд. Пайи илм ҳамчу шамь бояд гудохт,
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ, Ҳар ҷо ки равӣ, азизу маҳрам бошӣ, Покиза шаву рост бизӣ, илм омӯз,
Биёед эй рафиқон дарс хонем
Биёед эй рафиқон дарс хонем, Ба бекорию нодони намонем. Ба олам ҳар касе бекор гардад,
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест, Қомати ту чашми ту абрӯйи ту дар ёд нест. Дар суроғат мезанам худро ба ҳар як кӯю дар,
Эй дӯст, биё, то ғами фардо нахӯрем
Эй дӯст, биё, то ғами фардо нахӯрем, В-ин якдама умрро ғанимат шумарем. Фардо, ки аз ин дайри куҳан даргузарем,
Ватан
Баҳор омад, зи умрам боз як соли дигар бигзашт, Тамоми зиндагӣ оҳиста аз пеши назар бигзашт. Ба мисли гӯшту нохун ҳамеша бо Ватан будам,
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо, Норасида бодаи дар ҷом мемондем мо. Зан агар моро намебахшид умри ҷовидон,
Аз худ биравед
Аз худ биравед, то ба олам бирасед, Аз худ гузаред, то ба одам бирасед. Ҳар хандаи баъди гиря кони садаф аст,
Ба номи Худованди ҷону хирад
Ба номи Худованди ҷону хирад, К-аз ин бартар андеша барнагзарад. Худованди ному Худованди ҷой,
Ситораи ман
Шаб надидам туро, Ситораи ман. Шӯълавар дар ҳаво, Ситораи ман! Дар ҳисоби ситораҳои фазо
Бишнав аз най
Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад, Аз ҷудоиҳо шикоят мекунад. К-аз найистон то маро бибридаанд,
Одамият
Тани одамӣ шариф аст ба ҷони одамият, На ҳамин либоси зебост нишони одамият! Агар одамӣ ба чашм асту даҳону гӯшу бинӣ,
Таджикистан — мой родной край
Таджикистан — мой родной край, Цветёшь ты, словно дивный рай. Живётся вольно, преград нет,
Ҷони ширин (қисми 1)
Ҷони ширин, ин қадар ҷангам макун, Ин қадар беҳуда дилтангам макун.
Дониш андар дил чароғи равшан аст
То ҷаҳон буд аз сари одам фароз, Кас набуд аз роҳи дониш бениёз. Мардумони бихрад андар ҳар замон,
Тавоно бувад ҳар кӣ доно бувад
Тавоно бувад ҳар кӣ доно бувад, Ба дониш дили пир барно бувад. Набошад касе бартар аз аҳли илм,
Гуфтор андар ситоиши хирад
Кунун, эй хирадманд, арҷи хирад Бад-ин ҷойгаҳ гуфтан андархурад, Хирад беҳтар аз ҳарчӣ Эзад-т дод,
Нонреза
Аз замин нонрезаҳоро чида мемолам ба чашм, Нони гарми меҳнатиро дида мемолам ба чашм. Чунки ман ҳам дар замони худ даравгар будаам,
Тоҷикистон
Тоҷикистон, хонаи уммеди ман, Нури чашму рӯҳи ҷовидии ман. Дар ту ҳастӣ, дар ту ормон дорам,
Зиндагӣ охир сар ояд, бандагӣ даркор нест!
Зиндагӣ охир сар ояд, бандагӣ даркор нест! Бандагӣ гар шарт бошад, зиндагӣ даркор нест! Гар фишори душманон обат кунанд, мискин машав,
Ин қофилаи умр аҷаб мегузарад
Ин қофилаи умр аҷаб мегузарад, Дарёб даме, ки бо тараб мегузарад. Соқӣ, ғами фардои қиёмат чӣ хӯрӣ?
Найнома
Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад, Аз ҷудойиҳо шикоят мекунад, К-аз найистон то маро бубридаанд,
Дидам ҷамоле, абрӯ ҳилоле
Дидам ҷамоле, абрӯ ҳилоле, Бар зери чашмаш бинҳода холе. Ақлам рабуд холи сиеҳаш,
Гар, ватан, дилро ту мехоҳӣ, фидо созам ба ҷон
Гар, ватан, дилро ту мехоҳӣ, фидо созам ба ҷон, Дил барои меҳри ту, эй меҳри ман, бошад макон. Дил, бидон, аз баҳри ту як лаҳза ҳам бегона нест,
Дил ки ранҷид аз касе, хурсанд кардан мушкил аст
Дил ки ранҷид аз касе, хурсанд кардан мушкил аст. Шишаи бишкастаро пайванд кардан мушкил аст. Кӯҳро он бузурги метавон ҳамвор кард,
Ҳамаи шеърҳо
Мураттабкунӣ: навтарин аввал
Гуфтор андар офариниши мардум
Чу з-ин бигзарӣ, мардум омад падид, Шуд ин бандҳоро саросар калид. Сараш рост бар шуд чу сарви баланд,
Гуфтор дар офариниши олам
Зи оғоз бояд, ки донӣ дуруст, Сари мояи гавҳарон аз нахуст. Ки Яздон зи ночиз чиз офарид
Гуфтор андар ситоиши хирад
Кунун, эй хирадманд, арҷи хирад Бад-ин ҷойгаҳ гуфтан андархурад, Хирад беҳтар аз ҳарчӣ Эзад-т дод,
Биноҳои обод гардад хароб
Биноҳои обод гардад хароб, Зи борону аз тобиши офтоб. Пай афкандам аз назм кохе баланд,
Тарк бинмо ҷумларо, ҷон бар ҳама маъво бувад
Тарк бинмо ҷумларо, ҷон бар ҳама маъво бувад, Пешрафту беҳтарӣ ҷонро яқин бо илмҳост. Ҷон мисоли шиша асту илм монанди чароғ,
Мондам қадами хеш чу дар сайр ба олам
Мондам қадами хеш чу дар сайр ба олам, Вақфи нигаҳам гашт ҳама ҳастии дунё. Ҷуз риш зи ҳайрат ба кафу судани дандон,
Зи тақдиру аз гардиши сарнавишт
Зи тақдиру аз гардиши сарнавишт, Шикоят кунам бар Худованд ман. Ҷавонӣ гирифт ӯ, ҷавон аст худ,
Аё мижгонсиёҳ, оё на ҳар як духтару занро
Аё мижгонсиёҳ, оё на ҳар як духтару занро, Зи рӯйи хислати хубе ба май ташбеҳ месозанд? Чу май ҳастанд тиллоӣ, ки душман бохабар з-онҳо,
Чӣ қавме, ки ҳосид ба фазли мананд
Чӣ қавме, ки ҳосид ба фазли мананд, Зи ғайбат бихоҳанд азоби маро. Камолу фану ҳикматам сарзаниш
Майли ман бар мунтаҳои мақсади олӣ бувад
Майли ман бар мунтаҳои мақсади олӣ бувад, Пояи поён нахоҳад ҳеҷ гаҳ хотир маро. Хоҳам ин, ки ворасам то қуллаи мақсуди худ,
Ба пурсиши ҳама кас сирри хеш пинҳон кун
Ба пурсиши ҳама кас сирри хеш пинҳон кун, Касе, ки боҳазар аст, ӯ бувад мулоҳизакор. Асири туст ҳама сиррат, ар ниҳон дорӣ,
Хаста гардидам зи мижгоне, ки мебошад сиҳат
Хаста гардидам зи мижгоне, ки мебошад сиҳат, Ҳам касал созанд онҳо, ҳам парасторӣ, яқин. Лутф бар ман кун висолатрову хушбахтам намо,
Ба дилҳо ваҳм агар аз ман намебудӣ, намегуфтам
Ба дилҳо ваҳм агар аз ман намебудӣ, намегуфтам, Сухан аз бахшиши айбам намекарданд таҳқирам. Зи тарси шери ғуррон чоҳ кобанду зананд «ав-ав»,
Бипарҳезу ҳазар кун, мабодо, ки расад бар ту
Бипарҳезу ҳазар кун, мабодо, ки расад бар ту, Дами гуфтори шамшерам ва ё шамшери гуфторам.
Аз дару баставу девори баланди ту ба танг
Аз дару баставу девори баланди ту ба танг, Омада бо дару девор аз ин ғусса ба ҷанг. Гуфтаӣ шаб дари мо чанд занӣ, ин на дуруст
Шаккар омад зи хандаи ту ба танг
Шаккар омад зи хандаи ту ба танг, Кӯзаи худ набот зад бар санг. Рӯи ту пурсафо зи ашки ман аст,
Марост бе рухи ту шодие ба ғам наздик
Марост бе рухи ту шодие ба ғам наздик, Шабеву рӯзе дар тирагӣ ба ҳам наздик. Шаби фироқи ту аз ҳад гузашт кай бошад,
Биё соқӣ, биёр он бодаи пок
Биё соқӣ, биёр он бодаи пок, Бишӯ ҳарфи маро з-ин тахтаи хок. Ки банди пой гашта ҳарфи ҳастӣ
Ба худ гумони ман ин буд, ки дар бидояти ишқ
Ба худ гумони ман ин буд, ки дар бидояти ишқ, Ки кӯси мулк занам зуд дар вилояти ишқ. Дареғу дард, ки ҳар дар миён фурӯ рафтам,
Ҳашмати майфурӯш бин, бар дари ӯ зи ҳар тараф
Ҳашмати майфурӯш бин, бар дари ӯ зи ҳар тараф, Гирди мавоиди карам аҳли сафо кашида саф. Файзи кароматаш ниҳад дам ба дам аз сафоли май,
Хушо манозили Салмову рубъу атлолаш
Хушо манозили Салмову рубъу атлолаш, Ки бурд расму асар гардиши маҳу солаш. Кадом кох сарафрохт з-ин нишемани хок
Нигори ман, ки бошад хона аз кӯи вафо дураш
Нигори ман, ки бошад хона аз кӯи вафо дураш, Набинам хонае дар шаҳр дур аз фитнаву шӯраш. Ҷамолаш боғи пурмеваст, ғӯриваш ғаразнокон
Чун нуҳуфтӣ он ду рух бикшо лаби хандони хеш
Чун нуҳуфтӣ он ду рух бикшо лаби хандони хеш, Ҷилва деҳ бар бедилон як ғунча аз бӯстони хеш. Кас рутаб бе хаста кам дидаст, лаб аз ман мадузд,
Ошён месозад аз хас булбули бесабру ҳуш
Ошён месозад аз хас булбули бесабру ҳуш, Мекунад з-ағёр ҳоли херо хошокпӯш. Вақти гул бошад ғанимат, ҷуз ба ишрат магзарон,
Машав фирефтаи ҳусни сурат, эй дарвеш
Машав фирефтаи ҳусни сурат, эй дарвеш, Ба рӯи шоҳиди маънӣ кушой дидаи хеш. Макун ба дидаи хушқоматон ба боло рӯй